Opinion
Maak van Nederland dé Europese biotech hub!
In december presenteerde de Europese Commissie de EU Biotech Act, die het concurrentievermogen van Europa moet versterken en haar positie als wereldleider in biotechnologie beoogt te consolideren. Biotech is niet alleen cruciaal voor nieuwe behandelingen en vaccins, maar draagt ook substantieel bij aan economische groei en werkgelegenheid.

Oud-ASML-topman Peter Wennink kwam dezelfde maand met zijn rapport over hoe Nederland zijn innovatiekracht en welvaart kan behouden. Zijn boodschap was helder: focus op de vier kernsectoren waarin we uitblinken. Eén van die vier sectoren is biotech en life sciences. En hij heeft gelijk. Nederland is binnen Europa een sleutelspeler in de ontwikkeling van medicijnen, vaccins, cel- en gentherapieën en zelfs oplossingen voor voedsel en landbouw. Dat is geen toeval. We hebben de juiste mix van topuniversiteiten, R&D-faciliteiten, durfinvesteerders, een hoogopgeleide beroepsbevolking en innovatieve steden. Nederland kan de biotech-hub van Europa worden, maar dat vraagt om politieke keuzes. Nu is hét moment daarvoor.
Investeer in talent: Biotech draait om kennis. Gespecialiseerd talent is schaars en Nederlandse opleidingen sluiten nog onvoldoende aan. Investeer daarom in omscholing en verleid internationale onderzoekers zich hier te vestigen. Brexit en strengere Amerikaanse visaregels bieden kansen. Grijp die.
Versterk infrastructuur: Nederland heeft sterke kennisinstellingen, maar de overgang van academische innovatie naar toepassing in het bedrijfsleven moet worden verbeterd. Versterk daarom de infrastructuur: bouw gespecialiseerde labruimtes, klinische testcapaciteit en flexibele productiecapaciteit. Zo blijven we relevant.
Versnel en harmoniseer regelgeving: Het Europese regelgevingslandschap is een lappendeken. Dat belemmert innovatie en remt groei. Nederland doet het goed, maar procedures blijven traag. De oplossing is één centraal loket, regelgevingsproeftuinen en vroege samenwerking met toezichthouders.
Hoe minder bureaucratie, hoe meer innovatie.
Zorg voor toegang tot innovatieve medicijnen: Nederland kiest soms voor uitstel: medicijnen worden pas gebruikt als de patenten verlopen. Lagere levensverwachting en slechtere overlevingscijfers bij kanker zijn daarvan het gevolg. Kijk daarom naar waarde, niet alleen naar prijs. Gezonde mensen dragen bij aan een sterke economie.
Bouw een volwassen Europese markt: Nederland kan alleen floreren binnen een sterk Europa. Nieuwe medicijnen komen nog altijd eerst in de VS op de markt, omdat daar hogere prijzen worden betaald en investeringen sneller renderen. Europese biotechinnovatie wordt dus indirect door Amerika gefinancierd. Het gevolg is dat Europese start-ups naar Amerika trekken en wij afhankelijk worden van China en de VS. Het hier houden en laten doorgroeien van innovatieve bedrijven levert directe waarde op. Voor de BV Nederland omdat bedrijven hier gevestigd zijn, hier investeren en deels Nederlandse aandeelhouders hebben. Voor werknemers vanwege het hoogwaardige banenaanbod. Voor de schatkist doordat wereldwijd verkochte medicijnen van Nederlandse bedrijven hier belast worden. Voor toeleveranciers vanwege de kennisontwikkeling en opdrachten in de keten. Wie een sterke economie en medicijnonafhankelijkheid wil, moet bereid zijn te investeren in innovatie. Net zoals we dat doen voor defensie.
Meer kapitaal voor start-ups: Innovatie in biotech en life sciences kost miljarden. Startups zijn afhankelijk van durfinvesteerders. Nederland huisvest drie van Europa’s leidende biotech-investeerders, maar kapitaal ophalen voor kleinere investeerders wordt lastiger. Pensioenfondsen in de VS beleggen tot wel 100x meer in venture capital dan Europese. Stimuleer daarom pensioenfondsen en verzekeraars om meer te beleggen in venture capital. Zo kunnen start-ups in Nederland financiering vinden.
Nederland heeft alles in huis om dé biotechhub van Europa te blijven. Maar dat gebeurt niet vanzelf. Het vraagt om lef en politieke keuzes. Biotech is geen bijzaak, maar een strategische pijler voor onze gezondheid, welvaart en autonomie. De keuze is nu.
Deze column is geschreven door Marc van Voorst tot Voorst, Head of Public Affairs bij Forbion, voor Financial Investigator. Zie hier voor de originele column.




